زندگی با اختلال دوقطبی مانند حرکت بر روی یک طناب باریک بین دو قله هیجان و افسردگی است. مدیریت این نوسانات خلقی چالشی بزرگ به شمار می‌آید، اما پیشرفت‌های علم پزشکی افق‌های جدیدی را پیش روی ما قرار داده است. یکی از روش‌های نوین و امیدوارکننده، درمان دوقطبی با rTMS نام دارد که با رویکردی متفاوت، به دنبال بازگرداندن تعادل به مغز می‌باشد. در این مطلب به طور دقیق بررسی می‌کنیم که درمان دوقطبی با rTMS، به چه شکل می‌تواند کیفیت بیماران را بهبود دهد.

درمان دوقطبی با rTMS به چه صورت انجام می‌شود؟

تصور کنید که مغز یک ارکستر بزرگ است که در اختلال دوقطبی، برخی از نوازندگان (مناطق مغزی) ناهماهنگ می‌نوازند. دستگاه rTMS مانند یک رهبر ارکستر باتجربه، تلاش می‌کند که این ناهماهنگی را از بین ببرد. در این روش غیرتهاجمی، دستگاه پالس‌های مغناطیسی هدفمندی را به نواحی خاصی از مغز انسان، به‌ویژه قشر پیش‌پیشانی (Prefrontal Cortex) که تنظیم خلق‌وخو را انجام می‌دهد، ارسال می‌کند.

این پالس‌ها در واقع فعالیت سلول‌های عصبی را در آن ناحیه تحریک یا مهار می‌کنند و به مرور زمان باعث تنظیم مجدد مدارهای عصبی می‌شوند. به زبان ساده‌تر، درمان دوقطبی با rTMS به مغز کمک می‌کند تا الگوهای ارتباطی سالم‌تری ایجاد کرده و از این طریق، شدت و فرکانس دوره‌های افسردگی یا شیدایی (مانیا) را کاهش دهد.

مزایای درمان دوقطبی با rTMS

درمان دوقطبی با rTMS با ویژگی‌های منحصربه‌فرد خود، به سرعت در حال تبدیل شدن به یک گزینه جذاب برای بیماران و پزشکان است. این روش درمانی موثر نه تنها یک جایگزین، بلکه گاهی یک مکمل عالی برای سایر روش‌های درمانی به شمار می‌رود.

فواید درمان دوقطبی با rTMS به شرح زیر هستند:

• بهبود تمرکز ذهنی: توان پردازش و ثبات فکری روزانه را افزایش می‌دهد
• روشی غیرتهاجمی: این روش برای انجام نیازی به جراحی، برش یا بیهوشی عمومی ندارد
• عوارض جانبی اندک: در مقایسه با داروهای شیمایی مختلف، این روش درمانی عوارض سیستمیک به مراتب کمتری را برای فرد ایجاد می‌کند
• کاهش افکار مزاحم: افکار تکرارشونده و مزاحم را کم می‌کند
• تنظیم چرخه خواب: کیفیت خواب و نظم شبانه‌روز را بهتر می‌کند
• بهبود روابط اجتماعی: توان مدیریت واکنش‌های اجتماعی و هیجانی را افزایش می‌دهد
• عدم اختلال در عملکرد روزانه: درمان دوقطبی به این روش، هیچ اختلالی را در فعالیت‌های روزمره شما حتی پس از پایان جلسه ایجاد نمی‌کند
• افزایش سطح انرژی: انگیزه و آمادگی ذهنی فرد را تقویت می‌کند
• اثربخشی در فاز افسردگی: نتایج امیدوارکننده‌ای در بهبود علائم افسردگی شدید بیماران دوقطبی نشان داده است
• کاهش وابستگی به دارو: این شیوه می‌تواند به کاهش دوز داروها یا حتی قطع آن‌ها نیز کمک شایانی کند
• ایمنی بالا: درمان دوقطبی با rTMS از تاییدیه سازمان‌های معتبر جهانی مانند FDA برخوردار است و ایمنی بالایی دارد

مقایسه rTMS با سایر روش‌های درمان اختلال دوقطبی

انتخاب روش درمانی مناسب برای اختلال دوقطبی به عوامل متعددی بستگی دارد. علاوه بر روش آر تی ام اس، از شیوه‌های دارو درمانی و الکتروشوک درمانی (ECT) نیز استفاده می‌شود که هر یک تفاوت‌های چشمگیری با یک‌دیگر دارند. درک این تفاوت‌ها به بیماران و خانواده‌ها کمک می‌کند تا با دید بازتری برای انتخاب مسیر درمانی تصمیم بگیرند. در جدول زیر می‌توانید تفاوت این سه روش با یکدیگر را مشاهده کنید.

آیا من هم کاندید مناسبی برای درمان دوقطبی با rTMS هستم؟

اگرچه rTMS یک روش امیدوارکننده است، اما برای همه افراد مناسب نیست. پزشک متخصص پس از ارزیابی دقیق شرایط بیمار، تصمیم می‌گیرد که آیا این روش می‌تواند گزینه مناسبی برای او باشد یا خیر. به طور کلی، درمان دوقطبی با rTMS برای گروه‌های خاصی از بیماران اثربخشی مثبتی دارد.

این افراد معمولا شامل موارد زیر هستند:

• بیماران مقاوم به دارو: افرادی که به چند دوره دارو درمانی پاسخ نداده‌اند
• افراد با عوارض شدید دارویی: کسانی که تحمل عوارض جانبی داروها را ندارند
• بیماران در فاز افسردگی: افرادی که در دوره افسردگی شدید اختلال دوقطبی هستند
• زنان باردار یا شیرده: به عنوان گزینه‌ای ایمن‌تر در مقایسه با برخی داروها
• بیماران خواهان روش غیردارویی: افرادی که به دنبال گزینه‌های درمانی بدون دارو هستند
• مکمل درمانی: کسانی که می‌خواهند اثربخشی داروها را در کنار این روش درمانی تقویت کنند

اهمیت انتظارات واقع‌بینانه از جلسات درمانی rTMS

یکی از نکات بسیار مهم در درمان دوقطبی با rTMS این است که بیماران با دیدی واقع‌بینانه وارد فرآیند درمان شوند. این روش، یک درمان فوری یا جادویی نیست؛ بلکه فرآیندی تدریجی است که به صبر و همکاری بیمار نیاز دارد. بهبودی بیماران به طور معمول پس از چند هفته از شروع جلسات آغاز می‌شود و ممکن است به شکل کاهش شدت علائم افسردگی، افزایش سطح انرژی و بهبود تمرکز خود را نشان دهد.

موفقیت این درمان به عوامل مختلفی مانند شدت بیماری، پایبندی به برنامه درمانی و شرایط بدنی فرد بستگی دارد. برخی از بیماران بهبودی چشمگیری را تجربه می‌کنند، در حالی که روش rTMS برای برخی دیگر از بیماران به عنوان یک روش کمکی در کنار سایر درمان‌ها عمل می‌کند.

درمان اختلالات خلقی در کلینیک نورالی

روش درمان دوقطبی با rTMS، یک رویکرد نوین و قدرتمند در روانپزشکی مدرن است؛ اگر قصد حضور در این جلسات درمانی را دارید، باید یک مرکز مطمئن را انتخاب کنید که در این زمینه کلینیک نورالی بهترین انتخاب است. نورالی با تکیه بر تیمی از برجسته‌ترین متخصصان مغز و اعصاب در ایران و همچنین بهره‌گیری از جدیدترین پروتکل‌های درمانی و دستگاه‌های پیشرفته، محیطی امن و حرفه‌ای را برای ارائه خدمات درمان دوقطبی فراهم کرده است. برای دریافت نوبت و کسب اطلاعات بیشتر درباره جلسات درمانی، با مشاورین ما در کلینیک نورالی تماس بگیرید.

سوالات متداول

آیا rTMS می‌تواند جایگزین کاملی داروها شود؟

در برخی موارد بله، اما اغلب به عنوان یک درمان مکمل برای افزایش اثربخشی داروها یا کاهش دوز آن‌ها استفاده می‌شود. تصمیم‌گیری در این باره با پزشک است.

عوارض جانبی شایع rTMS چیست؟

شایع‌ترین عارضه، سردرد خفیف و موقت پس از جلسه است که با مسکن‌های معمولی برطرف می‌شود. عوارض جدی در این روش بسیار نادر هستند.

چه مدت پس از درمان با rTMS نتایج قابل مشاهده است؟

معمولا بیماران پس از ۲ تا ۴ هفته از شروع جلسات، متوجه بهبودی اولیه در خلق‌وخو و کاهش علائم افسردگی می‌شوند. نتایج کامل تدریجی ظاهر خواهد شد.